رفتن به محتوای اصلی

صرافی XT برای ایرانیان

بازگشت به بلاگ

آموزش صرافی XT | راهنمای تصویری صفر تا صد

ADL در XT چیست ؟ (کاهش خودکار اهرم) + نحوه کار

فرض کنید یک پوزیشن فیوچرز در صرافی XT باز کرده‌اید که در سود است و هنوز به قیمت لیکوییدیشن هم نزدیک نشده؛ اما ناگهان بخشی از آن بدون هیچ اقدامی از طرف شما بسته می‌شود. ویژگی کاهش خودکار کارمزد یا ADL در XT دلیل این اتفاق است!

این حالت معمولا زمانی پیش می‌آید که نوسان شدید بازار باعث می‌شود لیکوییدیشن یک پوزیشن دیگر کسری ایجاد کند و صندوق بیمه XT برای پوشش آن کافی نباشد. در این مقاله می‌بینیم ADL دقیقا چه زمانی فعال می‌شود، پوزیشن‌ ها چگونه رتبه بندی می‌شوند و چطور می‌توانید ریسک خودتان را در برابر آن کمتر کنید.

ADL در XT چیست ؟ 

Auto-Deleveraging در XT مخفف Auto-Deleveraging یا «کاهش خودکار اهرم» است ؛ مکانیزمی برای مدیریت ریسک که در شرایط استثنایی و زمانی وارد عمل می‌شود که فرایند عادی لیکوییدیشن و موجودی Insurance Fund برای پوشش کسری ایجاد  شده کافی نباشد.

🔹 نکته مهم: ADL یک قابلیت اختیاری نیست که تریدر بتواند آن را به‌ صورت دستی فعال یا غیرفعال کند. این ساز و کار به‌ صورت خودکار در سیستم مدیریت ریسک معاملات فیوچرز XT تعبیه شده و در شرایط خاص بازار، زمانی که ریسک سیستم افزایش پیدا کند و ساز و کارهای معمول مدیریت لیکوییدیشن کافی نباشند، توسط سیستم اجرا می‌شود. بنابراین، صرف باز کردن یک معامله فیوچرز به معنی فعال شدن ADL نیست؛ بلکه پوزیشن‌ها بر اساس میزان ریسک و شرایط بازار در معرض رتبه بندی ADL قرار می‌گیرند و در صورت فراهم شدن شرایط لازم، پوزیشن‌ های دارای اولویت بالاتر ممکن است به‌ صورت خودکار کاهش داده شوند.

این نکته بسیار مهم است که تریدر کنترلی برای روشن یا خاموش کردن ADL ندارد و مدیریت این سازوکار در اختیار سیستم XT است.

ADL در XT چه زمانی فعال می شود؟

طبق توضیحات فعلی adl صرف لیکویید شدن یک پوزیشن به معنی فعال شدن ADL نیست. طبق توضیحات فعلی XT، چند شرط باید در زنجیره مدیریت ریسک اتفاق بیفتد:

یک پوزیشن به شرایط لیکوییدیشن اجباری می‌رسد
پوزیشن در قیمت برابر یا بهتر از قیمت ورشکستگی بسته نمی‌شود
پس از بسته شدن، کسری باقی می‌ماند
صندوق بیمه برای پوشش کسری وارد عمل می‌شود
موجودی صندوق بیمه سریع‌ تر از آستانه تعیین‌ شده افت می‌کند
پوزیشن‌ های واجد شرایط سمت مخالف بر اساس PnL٪ و لوریج مؤثر رتبه بندی می‌شوند
پوزیشن‌ های بالای صف، به میزان لازم و با قیمت مارک کاهش پیدا می‌کنند

🌟توجه کنید که هر پنج مرحله اول باید پشت سر هم اتفاق بیفتد. صرفا لیکویید شدن یک نفر در بازار، ADL را فعال نمی‌کند.


مکانیزم ADL در XT چگونه کار می کند؟

پس از فعال‌ شدن ADL، XT به‌ جای اینکه صرفا منتظر انجام معامله از طریق سفارش‌ های بازار بماند، پوزیشن‌ های واجد شرایط در سمت مقابل را براساس رتبه ADL مرتب می‌کند.

دو عامل اصلی در رتبه‌ بندی پوزیشن‌ های سودده عبارت‌ اند از:

  • درصد سود و زیان یا PnL%
  • Effective Leverage یا اهرم مؤثر

فرمول رتبه بندی پوزیشن سودده به شکل زیر اعلام شده است:

🔻رتبه ADL = درصد سود × لوریج مؤثر

ADL Rank = Profit Percentage × Effective Leverage 🔻

هرچه این عدد بزرگ‌ تر باشد، پوزیشن در جایگاه بالاتری از صف قرار می‌گیرد.

در نتیجه، پوزیشنی که هم درصد سود بالاتری داشته باشد و هم اهرم مؤثر بیشتری داشته باشد، معمولا در اولویت بالاتری برای ADL قرار می‌گیرد. برای پوزیشن‌ های زیان‌ ده، XT فرمول متفاوتی را اعلام کرده است:

🔻رتبه ADL = درصد سود ÷ لوریج مؤثر

ADL Rank = Profit Percentage ÷ Effective Leverage 🔻

پوزیشن‌ های زیان‌ ده هم کاملا مصون نیستند، ولی چون بازدهی آن‌ها منفی است، عملا در انتهای صف قرار می‌گیرند و اولویت با پوزیشن های پرسود است.

اهرم مؤثر نیز الزاما با عدد اهرمی که هنگام بازکردن معامله انتخاب کرده‌اید یکسان نیست و بر اساس ارزش فعلی پوزیشن و Bankruptcy Value محاسبه می‌شود.

فرض کنید هنگام فعال شدن ADL، دو پوزیشن لانگ در بازار وجود دارد:

  معامله گر الف معامله گر ب
درصد سود 80٪ 30٪
لوریج مؤثر 20 5
رتبه محاسبه‌ شده 0.8 × 20 =16 0.3 × 5 = 1.5

🌟معامله‌ گر الف بیش از ده برابر بیشتر در معرض ADL است، هرچند هر دو در سود هستند و هیچ‌ کدام به قیمت لیکوییدیشن نزدیک نشده‌اند. (این مثال صرف برای نمایش منطق رتبه‌ بندی است و محاسبه نهایی توسط سیستم انجام می‌شود.)


یک مثال ساده از رتبه بندی ADL در XT

رتبه بندی ADL در XT به این صورت است فرض کنید ADL فعال شده و سه معامله‌ گر، پوزیشن‌ هایی در جهت مخالف پوزیشن لیکویید شده دارند:

معامله‌ گر PnL اهرم مؤثر اولویت احتمالی ADL
A بالا بالا بالاتر
B بالا پایین‌تر متوسط
C پایین‌ تر پایین‌ پایین‌تر

در این مثال، معامله‌ گر A به دلیل ترکیب PnL بالاتر و اهرم مؤثر بیشتر می‌تواند رتبه بالاتری داشته باشد.

👈البته این مثال صرفا برای درک مفهوم است و رتبه واقعی توسط سیستم XT و براساس اطلاعات لحظه‌ای پوزیشن‌ ها محاسبه می‌شود. بنابراین نباید صرفا با ضرب دو عدد فرضی، نتیجه واقعی یک پوزیشن را پیش‌بینی کرد.


تفاوت ADL و لیکوییدیشن در XT چیست ؟

ویژگی ADL لیکوییدیشن اجباری
علت کسری پس از لیکوییدیشن و شرایط Insurance Fund نرسیدن مارجین به الزامات نگهداری
پوزیشن تحت‌تأثیر پوزیشن‌ های واجد شرایط در سمت مقابل پوزیشن دارای مارجین ناکافی
سودده بودن مانع ADL نیست معمولا تا رسیدن به شرایط لیکوییدیشن از پوزیشن محافظت می‌کند
قیمت اجرا Mark Price مربوط به زمان ADL طبق فرایند لیکوییدیشن
هدف مدیریت کسری باقی‌ مانده جلوگیری از زیان بیشتر ناشی از پوزیشن کم‌ وثیقه

چرا پوزیشن سودده در XT مشمول ADL می شود ؟

یکی از سوالات مهم کاربران این است که چرا پوزیشن سودده در XT مشمول ADL می‌شود
و اگر پوزیشن در سود است و هنوز به قیمت لیکوییدیشن نرسیده، چرا ممکن است کاهش پیدا کند؟

دلیل آن این است که ADL برای مدیریت کسری ایجاد شده در سمت مقابل طراحی شده است، نه برای جریمه‌ کردن معامله‌ گر. وقتی شرایط لازم برای فعال‌شدن مکانیزم ADL در XT ایجاد شود، سیستم به سراغ پوزیشن‌های واجد شرایط در سمت مقابل می‌رود.

در این مرحله، سودده بودن یک پوزیشن لزوما از آن در برابر ADL محافظت نمی‌کند. حتی ترکیب سود بالا با اهرم مؤثر بالا می‌تواند باعث شود رتبه ADL آن افزایش پیدا کند. بنابراین، «سودده بودن» با «مصون‌بودن از ADL» یکسان نیست.


نکات مهم مکانیزم ADL در XT برای کاربران ایرانی

برای اینکه هنگام مشاهده ADL در پنل XT برداشت اشتباهی نداشته باشید، چند نکته را در نظر بگیرید:

  1. ADL به معنی لیکویید شدن پوزیشن شما نیست. این دو فرایند شرایط و هدف متفاوتی دارند.
  2. سودده‌ بودن پوزیشن مصونیت ایجاد نمی‌کند. PnL بالا همراه با اهرم مؤثر بالا می‌تواند رتبه ADL را افزایش دهد.
  3. ADL Indicator یک هشدار قطعی نیست. این شاخص رتبه نسبی را نشان می‌دهد، نه وقوع حتمی ADL.
  4. اهرم انتخابی با Effective Leverage یکی نیست. رتبه‌ بندی سیستم براساس اهرم مؤثر محاسبه می‌شود.
  5. شرایط ADL به وضعیت کلی سیستم وابسته است. بالا بودن رتبه شما به‌تنهایی ADL را فعال نمی‌کند.
  6. قوانین پلتفرم ممکن است تغییر کنند. برای معاملات فیوچرز، شرایط و مستندات رسمی XT را پیش از تصمیم‌ گیری بررسی کنید.

🌟از آنجا که این موضوع مستقیما با ریسک مالی معاملات اهرمی در صرافی ایکس تی ارتباط دارد، بهتر است اطلاعات مقاله را جایگزین بررسی شرایط قرارداد یا تصمیم‌ گیری متناسب با وضعیت مالی خود ندانید. چارچوب محتوای YMYL نیز بر اهمیت منابع معتبر، شفافیت و بازبینی تخصصی در موضوعات مالی تأکید دارد.


چگونه ریسک کاهش اهرم خودکار در XT را کاهش دهیم؟

هیچ روشی نمی‌تواند احتمال ADL را به صفر برساند، اما می‌توانید با مدیریت پوزیشن، رتبه و ریسک خود را بهتر کنترل کنید:

  • از اهرم منطقی استفاده کنید: اهرم مؤثر بالاتر می‌تواند رتبه ADL را افزایش دهد.
  • بخشی از سود را دوره‌ای ذخیره کنید: کاهش اندازه پوزیشن می‌تواند PnL تحقق‌ نیافته را تغییر دهد.
  • مارجین کافی نگه دارید: این کار بیشتر برای کاهش ریسک لیکوییدیشن اهمیت دارد و می‌تواند روی اهرم مؤثر نیز اثر بگذارد.
  • ADL Indicator را زیر نظر بگیرید: افزایش سطوح روشن‌ شده یعنی اولویت نسبی پوزیشن بالاتر رفته است.
  • شرایط بازار را جدی بگیرید: حرکات شدید قیمت و موج‌ های بزرگ لیکوییدیشن می‌توانند شرایطی ایجاد کنند که ADL اهمیت بیشتری پیدا کند.

برای دیدن مقدار واقعی ADL Indicator باید در پنل معاملات فیوچرز XT پوزیشن باز داشته باشید؛ این عدد جای دیگری نمایش داده نمی‌شود. اگر هنوز در XT حساب نساخته‌اید، از لینک ثبت‌ نام XT می‌توانید اقدام کنید.

ثبت نام در XT
آموزش ثبت نام در XT


جمع بندی درباره کاهش اهرم خودکار در XT

در این مقاله با ADL یا کاهش اهرم خودکار در XT آشنا شدیم به این سوال ADL در XT چیست پاسخ دادیم مکانیزمی که صرافی در شرایط استثنایی و نه در هر لیکوییدیشن برای مدیریت کسری‌ های باقی‌ مانده به‌کار می‌برد. دیدیم که فعال‌ شدن ADL مستلزم رخ دادن یک زنجیره از شرایط است. ناتوانی در بستن پوزیشن لیکویید شده در قیمت ورشکستگی، ایجاد کسری، و مصرف Insurance Fund بیشتر از آستانه تعیین‌ شده. فهمیدیم که رتبه‌ بندی پوزیشن‌ها نه بر اساس اهرم اسمی بلکه براساس ترکیب PnL و اهرم مؤثر تعیین می‌شود؛ به همین دلیل پوزیشن سودده با اهرم بالا می‌تواند در اولویت ADL قرار بگیرد. همچنین روشن شد که ADL Indicator در XT یک هشدار قطعی نیست، بلکه اولویت نسبی پوزیشن را در صورت وقوع ADL نشان می‌دهد. در نهایت، مدیریت اهرم مؤثر، زیر نظر داشتن این شاخص، و نگه داشتن مارجین کافی هرچند ADL را کاملا حذف نمی‌کنند اما ریسک و رتبه پوزیشن شما را در XT پایین‌تر نگه می‌دارند.


سوالات متداول درباره ADL در XT

آیا ADL در XT در هر لیکوییدیشنی فعال می‌شود؟

خیر. ابتدا باید شرایط خاصی مانند ایجاد کسری پس از فرایند لیکوییدیشن و مصرف Insurance Fund مطابق آستانه تعیین‌شده رخ دهد. بنابراین هر لیکوییدیشن الزاماً به ADL منجر نمی‌شود.

آیا پوزیشن سودده هم ممکن است مشمول ADL شود؟

بله. اگر پوزیشن شما در سمت مقابل معامله لیکوییدشده قرار داشته باشد و رتبه بالایی در صف ADL داشته باشد، حتی با وجود سود و مارجین کافی ممکن است تمام یا بخشی از آن کاهش پیدا کند.

آیا ADL Indicator قرمز یا پر بودن همه نوارها به معنی ADL قطعی است؟

خیر. Indicator فقط اولویت نسبی پوزیشن را در صورت فعال‌شدن ADL نشان می‌دهد. فعال‌شدن واقعی مکانیزم به شرایط کلی لیکوییدیشن و Insurance Fund وابسته است.

معامله ADL با چه قیمتی انجام می‌شود؟

طبق توضیحات فعلی XT، پوزیشن انتخاب‌شده در فرایند ADL با Mark Price مربوط به زمان اجرای ADL معامله می‌شود.

آیا می‌توان ADL در XT را به‌طور کامل متوقف کرد؟

خیر. کاربر نمی‌تواند فعال‌ شدن مکانیزم سیستم را متوقف کند؛ اما مدیریت اهرم مؤثر، سود تحقق‌نیافته، مارجین و بررسی ADL Indicator می‌تواند به مدیریت اولویت و ریسک کمک کند.